Skip to content

Een GenAI-controleframework voor een Nederlandse overheidsinstantie

Een GenAI-controleframework voor een Nederlandse overheidsinstantie

Situatie

De klant zag een grote kans om GenAI in te zetten ter verbetering van de werkkwaliteit, verhoging van de efficiëntie en versterking van de impact, met tegelijkertijd een groeiende operationele achterstand terug te dringen en de serviceniveaus te beschermen. GenAI was noodzakelijk om verdere vooruitgang te realiseren en er werden meerdere proeftrajecten binnen de organisatie gestart.

candle-2

Deze proeftrajecten lieten aantoonbare potentie zien, maar geen ervan haalde de productiefase. Wat ontbrak was niet technische capaciteit, maar een duidelijke route van experiment naar implementatie. De organisatie miste een gestructureerde manier om risico's te beoordelen, controles vast te stellen en onderbouwde vrijgave voor productie te nemen, waardoor een expliciete behoefte aan ondersteuning ontstond. De opdrachtgever verzocht Nemko Digital om één strategische GenAI-toepassing in productie te brengen en tegelijkertijd een solide, herbruikbaar fundament te ontwikkelen voor toekomstige GenAI-initiatieven.

Uitdagingen

01.
Layer_1
Geen gedeeld risicobeeld

Ontbreken van een gedeeld beeld van welke GenAI-risico's relevant waren, hoe ernstig ze waren, of welke controles voldoende zouden zijn.

02.
Layer_1 (1)
Regelgevende onduidelijkheid

Juridische en regelgevende verplichtingen waren niet vertaald naar concrete operationele eisen.

03.
Fragmented-ownership
Gefragmenteerd eigenaarschap

Onvoldoende duidelijkheid over rolverdeling en verantwoordelijkheden tussen eenheden.

04.
Decision-paralysis
Besluiteloosheid

Uitgebreide interne discussies gericht op interpretatie in plaats van besluitvorming.

05.
Stalled-go-live-decisions
Vertraagde vrijgave

Onzekerheid over acceptabele risiconiveaus, wat vrijgave van productie vertraagde.

Aanpak en oplossing

Nemko Digital pakte dit aan door een scenarioraamwerk voor besturing en beheersing van GenAI-toepassingen te ontwikkelen dat zowel uitvoerbaar als schaalbaar is binnen de organisatie. We startten met een gedetailleerde analyse van de scenario en de context; vervolgens werd een gestructureerde GenAI-risicobeoordeling uitgevoerd. Op basis van een uitgebreide AI-risicoatlas werden risico's geïdentificeerd, geclassificeerd en geprioriteerd op basis van waarschijnlijkheid en impact, waarna het resterende netto-risico werd vastgesteld.

Voor ieder risico werden passende beheersmaatregelen gedefinieerd en in kaart gebracht. Bestaande maatregelen werden beoordeeld om eventuele ontbrekende elementen vast te stellen. In samenwerking met interne experts werd een concreet en transparant overzicht opgesteld van meer dan 40 GenAI-risico's met bijbehorende netto-risico's voor dit specifieke scenario, ondersteund door een bredere set van meer dan 150 potentiële beheersmaatregelen. Ongeveer een derde van de risico's werd geclassificeerd als significant en vereiste aanvullende maatregelen voorafgaand aan de productie. Voor deze risico's werden 39 concrete aanpassingen en nieuwe beheersmaatregelen vastgesteld, variërend van kleine procedurele aanscherpingen tot meer ingrijpende wijzigingen.

Daarnaast werd de IBM Risk Atlas aangepast en geïntegreerd in een organisatiespecifieke GenAI-risicoatlas, waarmee een herbruikbaar instrument voor toekomstige GenAI-initiatieven werd gecreëerd.

01.
Aftrap
02.
Document Analyse
03.
Risico Analyse
04.
Identificatie Beheersmaatregelen
05.
Raamwerk Voltooiing
06.
Eindrapport & Overdracht

Belangrijkste statistieken

Om de overgang van experiment naar productie te ondersteunen, heeft Nemko Digital een gestructureerd GenAI-risico- en controlefundament opgezet, afgestemd op de prioritaire toepassing van de klant.

Dit werk bood de nodige duidelijkheid om resterende risico's te beoordelen, concrete controleverbeteringen te definiëren en weloverwogen go-live beslissingen mogelijk te maken, terwijl een herbruikbaar raamwerk werd gecreëerd om toekomstige GenAI- initiatieven in de hele organisatie te ondersteunen.

trend-up
40+

Scenario specifieke GenAI risico's met netto restrisico

trend-up
150+

Beheersmaatregelen in kaart gebracht

trend-down
1/3

Van de risico's als significant vastgesteld

trend-up
39

Nieuwe beheersmaatregelen en wijzigingen gedefinieerd

Opgeleverde waarde

01.

Het nieuwe raamwerk creëerde een duidelijke en onderbouwde route voor de overgang van de GenAI-toepassing naar productie, op een veilige, gecontroleerde en verantwoorde wijze.

02.

De organisatie heeft nu een gestructureerde, herhaalbare en transparante methodiek voor het beoordelen, beheersen en operationaliseren van GenAI-toepassingen. Risico's zijn inzichtelijk, verantwoordelijkheden zijn zorgvuldig vastgelegd en beheersmaatregelen zijn concreet en uitvoerbaar.

03.

Interne discussies over abstracte zorgen maakten plaats voor gezamenlijke realisatie, wat effectieve samenwerking rond de GenAI- implementatie mogelijk maakte.

04.

Het raamwerk dient nu als fundament voor verdere opschaling van GenAI binnen de organisatie. Het ondersteunt een steeds breder portfolio aan toepassingen en waarborgt daarbij vertrouwen, kwaliteit en gereedheid voor toekomstige regelgeving.

Download de volledige case study

Download de volledige case study

Ontvang de volledige case study als PDF om offline te lezen, te delen met uw team en als referentie. Bevat alle secties, gedetailleerde analyses en belangrijke inzichten.